Appreciation for Maharashtra’s Initiatives

 Appreciation for Maharashtra’s Initiatives

Devesh Chaturvedi appreciated Maharashtra’s leadership in AI and technology adoption, particularly highlighting the Farmer ID initiative and the digital crop survey conducted by the Agriculture Department. He noted that through the Bharat Vistar platform, Maharashtra has begun delivering AI-based services to farmers, providing information ranging from weather and seeds to crop care, fertilizers, irrigation, and markets. Currently available in English and Hindi, these services will soon expand to all languages.

Dr. Soumya Swaminathan emphasized the importance of responsible technology use and highlighted the significant role of women in agricultural transformation. Technology, she noted, is neither inherently good nor bad — its impact depends on how it is used.

MahaAgri AI Policy and Digital Platform

 MahaAgri AI Policy and Digital Platform

The Chief Minister underlined that AI in agriculture must reach millions of farmers and not remain confined to seminars and demonstrations. To this end, the Maharashtra Government has adopted the MahaAgri AI Policy — an open and interoperable framework.

Based on this policy, a multilingual mobile platform has been developed that provides personalized advisory services, real-time market information, weather alerts, and guidance on various government schemes. The overwhelming response from farmers indicates their readiness to embrace Artificial Intelligence.

The government aims to develop AI-based testing, integration, and crop samples while integrating all agriculture-related data to ensure that this data-driven approach leads to tangible development for farmers.

 

AI’s Role in Addressing Agricultural Challenges

 AI’s Role in Addressing Agricultural Challenges

He noted that agriculture across the world currently faces multiple challenges, putting pressure on food security. These include climate uncertainty, declining groundwater levels, soil degradation, supply chain disruptions, and volatility in global markets. In such circumstances, Artificial Intelligence can play a vital role.

He further observed that for many countries, agriculture is not merely an economic issue — it is closely linked to food security, social stability, economic independence, and national security. India has long recognized this importance. Under the leadership of Prime Minister Narendra Modi, the India AI Mission gives significant emphasis to the agriculture sector, focusing on technology adoption, service delivery, and inclusivity.

Effective Interventions in Agriculture Possible with the Help of AI

 Effective Interventions in Agriculture Possible with the Help of AI

Chief Minister Devendra Fadnavis MahaAgri AI Policy Showcased at the Global Level

 

New Delhi, February 20: The Government of Maharashtra is making concerted efforts to bring about comprehensive prosperity in the agriculture sector — including food security, resilience to climate change, and women empowerment — with the help of Artificial Intelligence, Chief Minister Devendra Fadnavis said today. He emphasized that the use of Artificial Intelligence should not remain limited to exhibitions and discussions but must reach large sections of the population.

He was speaking at the panel discussion on “AI in Agriculture” at the India AI Impact Summit 2026, currently underway at Bharat Mandapam in New Delhi. Cultural Affairs and Information Technology Minister Adv. Ashish Shelar and Fisheries and Ports Minister Nitesh Rane were present on the occasion.

प्रशिक्षणातून शासकीय कर्मचाऱ्यांना लाभ

 प्रशिक्षणातून शासकीय कर्मचाऱ्यांना लाभ

या प्रशिक्षण कार्यक्रमामुळे शासकीय विभागातील अधिकारी व कर्मचारी यांना शासनाच्या खरेदी नियमावलीची सखोल माहिती मिळाल्याने कार्यपद्धती अधिक सुलभ आणि पारदर्शक होण्यास मदत होणार आहे. तसेच GeM पोर्टलचा प्रभावी वापर करून वेळ, खर्च आणि संसाधनांची बचत कशी करता येईल, याचे प्रात्यक्षिक स्वरूपातील मार्गदर्शनही उपस्थितांना देण्यात आले. यावेळी शासकीय खरेदी व निविदा प्रक्रिया विषयीचे आपल्या समस्या, शंकाचे अधिकाऱ्यांनी निरसन करून घेतले.

कार्यक्रमाच्या शेवटी उपस्थित सहभागी अधिकारी व कर्मचाऱ्यांनी प्रशिक्षण उपयुक्त ठरल्याचे मत व्यक्त केले. भारतीय लोक प्रशासन संस्थेच्या वतीने भविष्यातही अशा प्रकारचे क्षमतावृद्धी प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजित करण्यात येणार असल्याचे शशांक बर्वे यांनी सांगितले

जीईएम पोर्टलचे महत्त्व व कार्यपद्धती

 जीईएम पोर्टलचे महत्त्व व कार्यपद्धती

शैलेश जाधव यांनी गव्हर्नमेंट ई-मार्केटप्लेस (जीईएम) पोर्टलचे महत्व स्पष्ट करताना, शासनाच्या वस्तू व सेवांच्या खरेदीसाठी हे पोर्टल का आवश्यक आहे यावर सविस्तर मार्गदर्शन केले. जीईएम पोर्टलवरील नोंदणी प्रक्रिया, खरेदीची कार्यपद्धती, निविदा प्रक्रिया, रिव्हर्स ऑक्शन, गुणवत्ता नियंत्रण तसेच पारदर्शक खरेदीसाठी पोर्टलवर असलेल्या महत्त्वाच्या सुविधा त्यांनी उदाहरणांसह स्पष्ट केल्या.

शासनाच्या खरेदी धोरणावर

 शासनाच्या खरेदी धोरणावर नितीन कोळेकर यांनी सखोल मार्गदर्शन शासनासाठी लागू असलेल्या खरेदी नियमावली व धोरण २०१६, खरेदीचे विविध प्रकार, सूक्ष्म व लघु उद्योग तसेच अनुसूचित जाती/जमाती आणि महिला उद्योजकांसाठी असलेले आरक्षण याबाबतही सविस्तर माहिती दिली. शासनाच्या विभागांतर्गत अंगीकृत उपक्रमांसाठी दर निश्चिती, आरक्षणाची तरतूद, तसेच स्टार्टअप घटकांसाठी देण्यात येणाऱ्या प्रोत्साहनात्मक योजनांची माहिती त्यांनी स्पष्ट केली.

याशिवाय मध्यवर्ती भांडार खरेदी संघटनेची भूमिका, महाराष्ट्र शासनाने जीईएम पोर्टल स्वीकारण्यासाठी केलेल्या उपाययोजना आणि शासनाकडील वस्तू व सेवांची खरेदी जीईएम पोर्टलद्वारे कशी केली जाते, त्यांनी मार्गदर्शन केले. (शासकीय खरेदी प्रक्रियेत पारदर्शकता, स्पर्धात्मक दर आणि कार्यक्षमतेसाठी जीईएम पोर्टलचे महत्त्व त्यांनी सांगितले.